Wat hangt er boven je bank?
"Kunst is gewoon niet mijn ding," zei de ene beveiliger tegen de andere. Het was vroeg in de ochtend in een lege TEFAF-tentoonstellingshal, wachtend tot de deuren opengingen.
"Onzin," zei mijn baas Fusien Bijl de Vroe, van Vereniging Rembrandt die naast me stond. "Kunst is ieders ding. Om te beginnen kiest Iedereen iets om boven de bank te hangen, zelfs al zijn het de gele taxi's van IKEA.
Terug op kantoor ging het gesprek verder over het verbinden van wat er boven je bank hangt met kunst op een beurs als TEFAF of in een museum. Het zou de drempel om te bezoeken kunnen verlagen, omdat het je persoonlijk verbindt. Er ontstonden ideeën voor een Whatsapp-service. < Laat ons zien wat er boven je bank hangt en wij verbinden het met iets in een museum. >
"Wat hangt er boven je bank?", vroeg collega Paul van den Biesen, nu werkzaam op TEFAF.
Er hing niets boven de bank (vrijstaand in de woonkamer), maar wel iets boven de eettafel. Een foto van het operagebouw in Venetië, gemaakt door de Duitse fotograaf Bernhard Hartmann. Gegeven door mijn vader en door ons gekozen om de liefde voor architectuur, theater en muziek in ons huishouden te benadrukken.
Paul verbond het met Innenraum van Anselm Kiefer in het Stedelijk Museum Amsterdam. Kiefer maakte het kunstwerk afgeleid van een naoorlogse foto van de Reichskanzlei in Berlijn. Ook een leegstaand gebouw, met een heel ander doel en betekenis, van een Duitse kunstenaar.
De Duitser Anselm Kiefer (1945) werd vlak voor het einde van de Tweede Wereldoorlog geboren en speelde als kind tussen de ruïnes. Kiefer was een van de eerste Duitse kunstenaars die de beladen geschiedenis van zijn vaderland onderzocht. Terwijl zijn monumentale en schurende kunstwerken in Duitsland met veel kritiek werden ontvangen, was zijn werk het eerste dat in Nederland werd gewaardeerd door verzamelaars en musea zoals het Stedelijk Museum Amsterdam.
De connectie werkte. Elke keer als ik in het Stedelijk Museum Amsterdam ben, kijk ik of het aan een muur hangt en ga ik erheen. Alsof ik een oude vriend bezoek.
De Whatsapp-service heeft nooit het daglicht gezien. Het zou nog steeds een idee zijn voor een museum om verbinding te maken met mensen en kunst buiten hun muren. En wanneer je Fusien, Paul of een andere kunsthistoricus tegenkomt... laat ze dan zien wat er boven je coach is en laat ze er iets mee verbinden. Het is erg leuk, dat beloof ik. Ga er dan heen.
Van 7 maart 2025 tot en met juni organiseren het Van Gogh Museum en het Stedelijk Museum Amsterdam een gezamenlijke tentoonstelling over het werk van Anselm Kiefer. Houd deze in de gaten, want hij zal waarschijnlijk uitverkocht raken.